Antrenman Programı Nasıl Hazırlanır? Örnek Haftalık Programlar ve Kişiye Özel Program
Kendi antrenman programınızı 5 adımda hazırlayın: gün sayınıza göre doğru sistem, haftalık set hedefi, evde ve salonda 4 örnek haftalık program ve kişiye özel programın farkı.
Kısa cevap: Antrenman programı, haftanın hangi günü hangi hareketlerin kaç set ve kaç tekrar yapılacağını gösteren plandır. İyi bir program beş kararla kurulur: hedef, haftada gerçekçi gün sayısı, bu gün sayısına uyan sistem (tam vücut, upper lower ya da push pull leg), kas grubu başına haftalık set sayısı ve zamanla artan yük. Araştırmalara göre haftalık toplam set sayısı eşitlendiğinde sistemler arasında kas gelişimi açısından anlamlı fark yoktur; belirleyici olan, programı haftalarca aksatmadan uygulayabilmenizdir.
Hazır bir antrenman programı ancak sizin haftanıza, ekipmanınıza ve seviyenize uyuyorsa işe yarar. Haftada 3 gün ayırabilen birine 6 günlük program vermek, programın ilk haftadan aksaması demektir. Bu rehberde kendi antrenman programınızı beş adımda nasıl hazırlayacağınızı anlatıyor, evde ve salonda uygulayabileceğiniz dört örnek haftalık programı paylaşıyor ve hazır programın nerede yetmediğini açıklıyoruz.
- 1. Antrenman Programı Nedir?
- 2. Antrenman Programı Hazırlamanın 5 Adımı
- 3. Haftada Kaç Gün? Hangi Sistem?
- 4. Örnek Haftalık Antrenman Programları
- 5. Programla Nasıl İlerlenir?
- 6. Sık Yapılan Planlama Hataları
- 7. Hazır Program mı, Kişiye Özel Program mı?
- 8. Fitinsane'de Kişiye Özel Program Nasıl Hazırlanır?
- 9. Sık Sorulan Sorular
1. Antrenman Programı Nedir?
Antrenman programı (fitness programı), haftanın hangi günlerinde antrenman yapılacağını, her antrenmanda hangi hareketlerin yer alacağını, her hareketin kaç set ve kaç tekrar yapılacağını ve setler arasında ne kadar dinlenileceğini gösteren plandır. Programların çoğu üç sistemden biri üzerine kurulur:
| Sistem | Nasıl böler | Tipik gün sayısı |
|---|---|---|
| Tam vücut (full body) | Her antrenmanda bütün büyük kas gruplarını çalıştırır | Haftada 3 gün |
| Upper lower | Vücudu üst vücut ve alt vücut günlerine ikiye böler | Haftada 4 gün |
| Push pull leg (PPL) | İtiş (göğüs, omuz, triceps), çekiş (sırt, biceps) ve bacak günlerine üçe böler | Haftada 3, 5 ya da 6 gün |
2. Antrenman Programı Hazırlamanın 5 Adımı
- Hedefinizi belirleyin. Kas gelişimi, yağ kaybı ya da kuvvet. Hedef; hareket seçimini, kardiyonun programdaki payını ve beslenmeyi belirler.
- Haftada gerçekçi gün sayınızı yazın. İstediğiniz değil, aksatmadan ayırabileceğiniz gün sayısını seçin. Programın sistemini bu sayı belirler.
- Gün sayınıza uyan sistemi seçin. Haftada 3 gün için tam vücut ya da upper lower, 4 gün için upper lower, 5 ile 6 gün için push pull leg pratikte en iyi oturan seçeneklerdir.
- Haftalık hacmi ayarlayın. Kas grubu başına haftada 10 ile 20 set hedefleyin, her kas grubunu haftada en az iki kez çalıştırın ve setleri tükenişe yakın bitirin (tükenişe 0 ile 4 tekrar kala).
- İlerlemeyi planlayın. Zamanla tekrar sayısını ya da ağırlığı artırın. Programı en az 4 ile 6 hafta değiştirmeden uygulayıp sonuçları değerlendirin.
3. Haftada Kaç Gün? Hangi Sistem?
Hangi sistemin daha iyi olduğu sorusunun cevabı, haftada kaç gün ayırabildiğinizdir. Aşağıdaki tablo, gün sayısına göre en uygun sistemi ve her kas grubunun haftada kaç kez çalıştığını gösterir. Hedefinize göre kaç gün gerektiğini haftada kaç gün spor yapılmalı yazımızda araştırmalarla anlattık.
| Haftada | Önerilen sistem | Kas grubu frekansı | Kimler için |
|---|---|---|---|
| 3 gün | Tam vücut ya da upper lower | Tam vücutta 3 kez, upper lowerda 1 ile 2 kez | Yeni başlayanlar, zamanı kısıtlı olanlar |
| 4 gün | Upper lower | Haftada 2 kez | Her seviye; yeni başlayanlar için genellikle en kolay sürdürülen düzen |
| 5 ile 6 gün | Push pull leg | 6 günde haftada 2 kez | Orta ve ileri seviye, yüksek haftalık hacim hedefleyenler |
Araştırma bulgusu: 14 çalışmayı kapsayan bir meta analizde, hacim, yük ve tükenişe yakınlık eşitlendiğinde split ve tam vücut antrenmanları arasında kas gelişimi ya da kuvvet açısından anlamlı fark bulunmadı (Ramos-Campo ve ark., 2024). Bir başka meta analiz ise bir kas grubunu haftada iki kez çalıştırmanın, haftada bir kez çalıştırmaktan daha fazla kas gelişimi sağladığını gösterdi (Schoenfeld ve ark., 2016).
Bu yüzden haftada 3 gün antrenman yapabiliyorsanız 3 günlük push pull leg yerine tam vücut ya da upper lower seçin: 3 günlük PPL'de her kas grubu haftada yalnızca bir kez çalışır. İki sistemin ayrıntılı karşılaştırmasını push pull leg mi upper lower mı yazımızda anlattık.
Programlar4. Örnek Haftalık Antrenman Programları
Aşağıdaki dört program genel bir çerçevedir; sağlık durumunuzu, sakatlık geçmişinizi ve hedefinizi bilmeden yazılmıştır. Hareketlerin doğru yapılışı için egzersiz kütüphanemize bakabilirsiniz. Spora yeni başlıyorsanız programdan önce ilk 12 haftanın nasıl ilerlemesi gerektiğini spora nasıl başlanır rehberimizde okuyabilirsiniz.
Program 1: Başlangıç seviyesi, salonda, haftada 3 gün tam vücut
| Gün | Antrenman |
|---|---|
| Pazartesi | Tam vücut: squat, deadlift, göğüs presi, kürek çekme, omuz presi (her biri 3 set, 10 ile 12 tekrar) |
| Salı | Aktif dinlenme: yavaş tempolu yürüyüş |
| Çarşamba | Tam vücut: pazartesiden farklı hareket seçimi önerilir |
| Perşembe | Dinlenme |
| Cuma | Tam vücut ve ardından 15 dakika hafif tempolu yürüyüş ya da bisiklet |
| Cumartesi | Tempolu yürüyüş ya da hafif bisiklet |
| Pazar | Tam dinlenme |
Hareketler için: dumbbell squat, Romanian deadlift, chest press, tek kol dumbbell row, dumbbell shoulder press.
Program 2: Orta seviye, salonda, haftada 4 gün upper lower
| Gün | Antrenman |
|---|---|
| Pazartesi | Upper: bench press, pull up, omuz presi, dumbbell row (4 set, 8 ile 12 tekrar) |
| Salı | Lower: squat, leg press, Romanian deadlift, leg curl (4 set, 8 ile 12 tekrar) |
| Çarşamba | Dinlenme |
| Perşembe | Upper |
| Cuma | Lower |
| Cumartesi | Dinlenme |
| Pazar | Dinlenme |
Hareketler için: barbell bench press, barbell back squat, Romanian deadlift, tek kol dumbbell row.
Program 3: Evde, ekipmansız, haftada 3 ile 4 gün
| Hareket | Set ve tekrar | Not |
|---|---|---|
| Şınav (ya da varyasyonu) | 4 set, 12 ile 20 tekrar | Tükenişe 1 ile 2 tekrar kala bitirin |
| Ters sandalye çekişi (inverted row) | 4 set, 8 ile 15 tekrar | Sağlam bir masa ya da bar gerekir |
| Bulgar squat (tek bacak) | 3 set, her bacak için 10 ile 15 tekrar | Standart squat kolay gelmeye başladığında geçin |
| Pike push up (omuz) | 3 set, 8 ile 15 tekrar | Omuz için dik açılı şınav varyasyonu |
| Plank ya da hollow body hold | 3 set, 30 ile 60 saniye | Core için izometrik tutuş |
Ekipmansız antrenmanla kas yapılıp yapılmadığını ve evde yükün nasıl artırılacağını ev antrenmanı ile kas yapılır mı yazımızda anlattık. Mat, dambıl ve direnç bandıyla tüm vücudu çalıştıran hazır bir plan için evde spor programı yazımıza, kalça odaklı bir ev programı için evde kalça hareketleri rehberimize bakabilirsiniz.
Program 4: Orta ve ileri seviye, haftada 6 gün push pull leg
| Gün | Antrenman | Örnek hareketler |
|---|---|---|
| Pazartesi ve Perşembe | Push (itiş) | Chest press, dumbbell shoulder press, yana açış, overhead triceps extension |
| Salı ve Cuma | Pull (çekiş) | Lat pulldown, tek kol dumbbell row, rear lateral raise, biceps curl |
| Çarşamba ve Cumartesi | Legs (bacak) | Goblet squat, Romanian deadlift, forward lunge, calf raise |
| Pazar | Dinlenme |
Hareketler için: chest press, lateral raise (yana açış), overhead triceps extension, tek kol dumbbell row, Romanian deadlift.
Hedefiniz kilo vermekse ağırlık antrenmanını bırakmayın: kardiyo ve ağırlığı aynı gün yapacaksanız önce ağırlık, sonra kardiyo yapın; HIIT'i haftada en fazla 2 ile 3 seansla sınırlayın. Ayrıntılar kilo vermek için kardiyo mu ağırlık mı yazımızda.
İlerleme5. Programla Nasıl İlerlenir?
Program ne kadar iyi olursa olsun, yük zamanla artmazsa gelişim durur. Ağırlık artıramadığınız durumlarda, örneğin evde, tekrar sayısını artırmak da geçerli bir ilerleme yöntemidir: 43 kişiyle yapılan 8 haftalık bir çalışmada ağırlığı artıran grup ile tekrar sayısını artıran grubun ikisinde de kas gelişimi sağlandı (Plotkin ve ark., 2022).
| Yöntem | Nasıl uygulanır | Örnek |
|---|---|---|
| Ağırlığı artırmak | Aynı tekrar sayısında daha ağır yükle çalışmak | Salonda en kolay yöntem |
| Tekrar sayısını artırmak | Aynı hareketi aynı formda daha fazla tekrarla yapmak | Şınavı 10 tekrardan 20 tekrara çıkarmak |
| Hareketi zorlaştırmak | Kaldıraç ya da vücut açısını değiştirmek | Diz üstü şınavdan standart şınava, oradan ayaklar yükseltilmiş şınava |
| Tempoyu yavaşlatmak | İniş fazını uzatarak gerilim süresini artırmak | Squat ya da şınavda kontrollü ve yavaş iniş |
| Tek taraflıya geçmek | İki taraflı hareketten tek kol ya da tek bacak versiyonuna geçmek | Squattan Bulgar squata |
❌ Yanlış: "Kası şaşırtmak için program sık sık değiştirilmeli"
Programı sık değiştirmek, hiçbir sistemin gerçek sonucunu görmenizi engeller; farklı haftalık hacimleri karşılaştırmış olursunuz.
✅ Doğru: "Program en az 4 ile 6 hafta değiştirmeden uygulanmalı"
Haftalık set sayısını koruyup yükü artırarak 4 ile 6 hafta uygulayın, sonra ölçümlerinize bakarak karar verin. Kuvvetin, kasın ve yağ kaybının hangi hızla ilerlediğini ve ne zaman sonuç beklemeniz gerektiğini kaç ayda vücut şekillenir yazımızda anlattık.
6. Sık Yapılan Planlama Hataları
| Hata | Neden sorun | Doğrusu |
|---|---|---|
| Zamana uymayan program seçmek | Haftada 3 ile 4 gün ayırabilen birinin 6 günlük programı düzensiz tamamlanır | Gerçekçi gün sayınıza uyan sistemi seçin |
| Programı popüler diye seçmek | Popüler program sizin gün sayınıza ve toparlanmanıza uymayabilir | Önce gün sayısı, sonra sistem |
| Bacak gününü atlamak | Alt ve üst vücut arasında dengesizlik ve temel hareketlerde plato | Bacak günlerini programdan çıkarmayın |
| Hacmi hesaba katmadan program değiştirmek | Farklı hacimleri karşılaştırdığınız için hangi programın işe yaradığı anlaşılmaz | Kas grubu başına haftalık set sayısını koruyun |
| Tükenişten uzak durmak | Kolay setler gelişimi geciktirir | Setleri tükenişe 0 ile 4 tekrar kala bitirin |
| Hiç zorlaştırmamak | Yük artmazsa vücut uyum sağlar ve gelişim durur | Tekrar, ağırlık, varyasyon ya da tempo ile ilerleyin |
Mevcut bir sağlık durumunuz, sakatlığınız ya da hamileliğiniz varsa herhangi bir programa başlamadan önce hekiminize danışın. Antrenman sırasında keskin bir ağrı hissederseniz hareketi bırakın.
7. Hazır Program mı, Kişiye Özel Program mı?
Hazır bir program, sağlıklı, sakatlığı olmayan ve hareketlerin yapılışını bilen biri için iyi bir başlangıçtır. Ancak hazır program sizi tanımaz: sakatlık geçmişinizi, ekipmanınızı, beslenmenizi ve haftadan haftaya nasıl ilerlediğinizi bilmez.
| Kriter | Hazır program | Kişiye özel program |
|---|---|---|
| Neye göre yazılır | Genel bir kişiye göre | Yaşınız, kilonuz, sağlık durumunuz, sakatlık geçmişiniz, hedefiniz, spor geçmişiniz, ekipmanınız ve gün sayınıza göre |
| Beslenme | Genelde yoktur | Antrenmanla birlikte beslenme programı yazılır |
| Takip | Kendiniz takip edersiniz | Günlük fotoğraf, haftalık kilo ve bel ölçümü ile takip edilir |
| Güncelleme | Kendiniz değiştirirsiniz | Aylık rapora göre yeniden yazılır (Fitinsane'de 3 ay ve üzeri paketlerde) |
| Soru sorma | Yok | Sorularınıza 12 saat içinde yanıt |
| Maliyet | Ücretsiz | Fitinsane'de paketler 2.000 TL'den başlar |
Kadınlarda ağırlık antrenmanını kadınlar ağırlık çalışınca kaslanır mı yazısında, menopoz döneminde antrenmanı menopozda hangi spor yapılmalı yazısında ele aldık.
Koçluk8. Fitinsane'de Kişiye Özel Program Nasıl Hazırlanır?
Fitinsane'de antrenman ve beslenme programlarınızı kurucularımız İmge Gürsoy ve Doğukan Gürsoy bizzat yazar. Program hazır bir dosya değildir; ev, park ya da salon koşullarınıza göre, sizin Başlangıç Raporu'nuza bakılarak yazılır. Antrenman gün sayısını haftada 3 ile 6 gün arasında siz seçersiniz; antrenmanlar ortalama 60 dakika sürer.
- Başlangıç Raporu'nu doldurursunuz. Uygulamayı indirip kaydınızı oluşturduktan sonra Başlangıç Raporu'nu doldurursunuz: yaş, kilo, boy, sağlık durumu, sakatlık geçmişi, hedef, spor geçmişi, beslenme düzeni, yaşam biçimi, ekipman ve gün sayısı.
- Programlarınız 1 ile 7 günde hazırlanır. Antrenman ve beslenme programlarınız uygulamaya yüklendiğinde WhatsApp'tan haber verilir. Paket süreniz ödeme gününde değil, programların yüklendiği gün başlar.
- Günlük ve haftalık takip yapılır. Öğün ve antrenman fotoğraflarınızı her gün uygulamaya yüklersiniz, her pazar kilo ve bel ölçümünüzü girersiniz. Programdaki her hareketin videosu uygulamada yer alır; sorularınıza 12 saat içinde yanıt verilir.
- Program aylık rapora göre yenilenir. Ay sonunda aylık raporu doldurursunuz. 3 ay ve üzeri paketlerde programlarınız bu rapora göre yeniden yazılır.
Sürecin ayrıntısını online koçlukta ilk 30 gün yazısında, paketlerin farkını online fitness koçluğu fiyatları rehberinde bulabilirsiniz. Diğer yazılar online koçluk rehberi sayfasında.
Kıyafet notu: Antrenmanlarınız için seamless spor tayt koleksiyonumuza göz atabilirsiniz.
Antrenman programınızı gün sayınıza, ekipmanınıza ve hedefinize göre biz yazalım
9. Sık Sorulan Sorular
Antrenman programı nasıl hazırlanır?
Beş adımda: hedefinizi belirleyin, haftada gerçekçi olarak kaç gün ayırabileceğinizi yazın, bu gün sayısına uyan sistemi seçin (3 gün için tam vücut ya da upper lower, 4 gün için upper lower, 5 ile 6 gün için push pull leg), kas grubu başına haftada 10 ile 20 set planlayın ve zamanla tekrar sayısını ya da ağırlığı artırın.
Yeni başlayan biri haftada kaç gün antrenman yapmalı?
Haftada 3 ile 4 gün iyi bir başlangıçtır. 3 gün için tam vücut, 4 gün için upper lower programı yeni başlayanlar için genellikle en sürdürülebilir seçenektir.
Haftada 3 gün için en iyi antrenman programı hangisi?
Tam vücut ya da upper lower. 3 günlük push pull leg'de her kas grubu haftada yalnızca bir kez çalışır; araştırmalar ise kas grubunu haftada en az iki kez çalıştırmanın daha fazla kas gelişimi sağladığını gösteriyor.
Bir kas grubu için haftada kaç set yapılmalı?
Çoğu kişi için kas grubu başına haftada 10 ile 20 set makul bir hedeftir. Araştırmalar haftada 10 setin üzerine çıkmanın daha düşük hacimlere göre daha fazla kas gelişimi sağladığını, hacim arttıkça kazancın azalarak sürdüğünü gösteriyor.
Antrenman programı ne sıklıkla değiştirilmeli?
Bir programı en az 4 ile 6 hafta değiştirmeden uygulayın. Bu sürede haftalık set sayısını koruyup yükü artırın, ardından ölçümlerinize bakarak karar verin.
Evde antrenman programıyla kas yapılır mı?
Evet. Kontrollü çalışmalar, tükenişe yakın efor sağlandığında vücut ağırlığı egzersizlerinin ağırlıklı egzersizlere benzer kas kalınlığı artışı sağladığını gösteriyor. İleri seviyede, özellikle alt vücutta, direnç bandı ya da ek yük gerekebilir.
Kilo vermek için antrenman programı nasıl olmalı?
Ağırlık antrenmanını ve kardiyoyu birlikte kullanın. Aynı gün yapacaksanız önce ağırlık, sonra kardiyo yapın. HIIT'i haftada en fazla 2 ile 3 seansla sınırlayın, kalan kardiyoyu tempolu yürüyüş ya da hafif bisikletle karşılayın.
Kişiye özel antrenman programı ne kadar?
Fitinsane'de antrenman ve beslenme programını birlikte içeren online koçluk paketleri 2.000 TL'den başlar. Paketlerin içeriğini ve farklarını online fitness koçluğu fiyatları rehberimizde karşılaştırabilirsiniz.
- Ramos-Campo DJ, ve ark. Efficacy of split versus full-body resistance training on strength and muscle growth: a systematic review with meta-analysis. J Strength Cond Res. 2024;38(7). 10.1519/JSC.0000000000004774
- Schoenfeld BJ, Ogborn D, Krieger JW. Effects of resistance training frequency on measures of muscle hypertrophy: a systematic review and meta-analysis. Sports Med. 2016;46(11):1689-1697. 10.1007/s40279-016-0543-8
- Schoenfeld BJ, Grgic J, Krieger J. How many times per week should a muscle be trained to maximize muscle hypertrophy? J Sports Sci. 2019;37(11):1286-1295. PubMed 30558493
- Schoenfeld BJ, Ogborn D, Krieger JW. Dose-response relationship between weekly resistance training volume and increases in muscle mass: a systematic review and meta-analysis. J Sports Sci. 2017;35(11):1073-1082. PubMed 27433992
- Kikuchi N, Nakazato K. Low-load bench press and push-up induce similar muscle hypertrophy and strength gain. J Exerc Sci Fit. 2017;15(1):37-42. 10.1016/j.jesf.2017.06.003
- Plotkin D, ve ark. Progressive overload without progressing load? The effects of load or repetition progression on muscular adaptations. PeerJ. 2022;10:e14142. 10.7717/peerj.14142
Yazan: Doğukan Gürsoy · İnceleyen: İmge Gürsoy · Ekibimizi tanıyın